235 lat temu Sejm Wielki zdecydował o przeprowadzeniu spisu ludności Rzeczypospolitej

235 lat temu, 22 czerwca 1789 r. posłowe na Sejm Wielki uchwalili przeprowadzenie pierwszego w dziejach Rzeczypospolitej spisu ludności. „Jak na owe czasy były to decyzje i działania nowatorskie w skali europejskiej” – mówi PAP historyk prof. Cezary Kuklo z Uniwersytetu w Białymstoku.

Już w starożytności podejmowano pierwsze próby oszacowania liczby ludności zamieszkującej określone terytorium lub państwo. Bardzo ograniczone możliwości ówczesnej administracji pozwalały na sporządzanie tylko lokalnych spisów, które powstawały głównie w celu ustalenia wysokości obciążeń podatkowych. Starożytna statystyka państwowa osiągnęła prawdopodobnie najwyższy rozwój w czasach Cesarstwa Rzymskiego. [...]

Zbiorcze wyniki spisu zostały przedstawione na forum Sejmu w kwietniu 1790 r., a dwa miesiące później opublikowane na łamach „Dziennika Handlowego”. Prawdopodobnie inicjatorzy spisu zdawali sobie sprawę z jego niedostatków. Jeszcze w roku 1790 Sejm Wielki uchwalił przepisy, które z perspektywy ponad dwóch stuleci można ocenić jako moment powołania państwowej służby statystycznej w Rzeczypospolitej. [...]