Nowy pomysł na ochronę praworządności w UE. Dotychczasowe mechanizmy nie są wystarczające

Europejski Semestr Praworządności to propozycja nowego unijnego mechanizmu, który ma przeciwdziałać łamaniu praworządności przez państwa członkowskie. Istniejące dziś instrumenty, choć pełnią istotne funkcje, nie są wystarczająco skoordynowane i – co istotne – mogą się wzajemnie wykluczać. – Stąd pomysł na ich uzupełnienie, aby instytucje UE mogły szybciej i skuteczniej reagować na nieprawidłowości – podkreśla Michał Wawrykiewicz, który wspólnie z eurodeputowanymi Sophie Wilmès i Alessandro Zanem przedstawił w Parlamencie Europejskim ten projekt.

– W tej chwili Unia dysponuje różnymi instrumentami, takimi jak procedura z art. 7, mechanizm warunkowości czy postępowania przeciwnaruszeniowe przed Trybunałem Sprawiedliwości UE. Chodzi o to, aby te mechanizmy skoordynować, uczynić je bardziej efektywnymi, by mogły blokować proces niszczenia praworządności. Po doświadczeniach na Węgrzech czy w Polsce za rządów PiS wiemy, że te instrumenty stosowane pojedynczo nie są na tyle efektywne – mówi agencji Newseria Michał Wawrykiewicz.

Problemem jest również to, że narzędzia ochrony praworządności znajdują się w gestii różnych instytucji unijnych, co prowadzi do braku koordynacji ich działań, a nawet ich wzajemnego wykluczania.

– Mieliśmy do czynienia z takimi sytuacjami, że środki były blokowane na podstawie jednego mechanizmu, a na podstawie drugiego były odblokowywane, co działało kontrproduktywnie dla celu, jakim jest ochrona praworządności. Europejski Semestr Praworządności ma to porządkować i koordynować wszystkie działania – wyjaśnia polityk. [...]