Koniec barbórek, czternastek, obniżenie dodatków na kilka lat w JSW. To pomysł na ratowanie górniczego giganta

Jastrzębska Spółka Węglowa od dłuższego czasu notuje ogromne straty. Spółka boryka się z dekoniunkturą na rynku węgla, niskim wydobyciem będącym pokłosiem katastrof i podziemnych pożarów, przy wysokich kosztach stałych (np. rosnący w ostatnich latach fundusz wynagrodzeń). Sytuacji nie poprawia niski kurs dolara oraz konkurencja tańszego surowca z Azji, przed czym nie chronią regulacje Unii Europejskiej. W 2024 roku przełożyło się to na straty w wysokości 7,3 mld zł (na taki wynik wpływ miało głównie ujęcie odpisu aktualizującego wartość niefinansowych aktywów trwałych w łącznej wysokości 6,4 mld zł).

Po trzech kwartałach 2025 roku strata wyniosła 2,9 mld zł netto (w tym odpis aktualizujący z kopalni Knurów-Szczygłowice 648 mln zł).

Od kilku miesięcy Zarząd JSW wdraża Plan Strategicznej Transformacji, który ma na celu poprawę kondycji finansowej spółki. Dokument zakłada realizację zadań w czterech kluczowych blokach: poprawa efektywności wydobycia, optymalizacja procesów zakupowych, racjonalizacja wydatków inwestycyjnych i optymalizacja funkcji wsparcia. Wszystkie działania w tych obszarach zgodnie z Planem Strategicznej Transformacji mają do końca roku 2027 przynieść spółce szacowane 8,5 mld zł pozytywnych skutków finansowych.

Jak wielokrotnie podkreślał zarząd JSW, konieczna jest również głęboka restrukturyzacja kosztów funkcjonowania. W tym redukcja zatrudnienia (dobrowolne odejścia na mocy ustawie górniczej), a także obniżenie funduszu płac, który od 2021 roku wzrósł z 4,6 mld do 7,4 mld zł. W tej ostatniej kwestii od kilku miesięcy trwają rozmowy ze związkami zawodowymi.

Oto plan zarządu JSW na redukcję funduszu wynagrodzeń

Do tej pory było wiadomo, że propozycje zakładają ograniczenie niektórych dodaktów pensji pracowników JSW. Nie było jasne, których, w jakim zakresie i na jaki okres. Kierownictwo spółki dementowało, że chodzi nawet o 40 procent pensji.

W środę (7 stycznia) wszystko odkryły reprezentatywne związki zawodowe JSW, które na platformie społecznościowej Facebook opublikowały treść projektu porozumienia. Z niego dowiadujemy się, co zakłada plan naprawczy w zakresie redukcji kosztów wynagrodzeń. Oto propozycje zarządu:

* Czternasta pensja: całkowite zawieszenie wypłaty w latach: 2025, 2026, 2027;

* Nagroda barbórkowa: w 2026 roku wypłata maksymalnie 30 procent (jak w 2025 roku), a w latach 2027-2028 zawieszenie wypłaty;

* Deputat węglowy: zawieszenie w całości w latach 2026-2028;

* Premie i dodatki BHP: zawieszenie wypłaty w latach 2026–2028;

* Bilety z Karty Górnika: zawieszenie w latach 2026–2028;

* Chorobowe i urlopy: likwidacja korzystniejszych zasad w latach 2026–2028 (powrót do minimum wynikającego z Kodeksu pracy);

* Praca w niedziele, święta i dni wolne: brak dodatkowych rekompensat za dni „Z”, niedziele i święta – tylko stawka × 1,5 w latach 2026–2028;

* Posiłki profilaktyczne: zmiana sposobu liczenia wartości wartość = 1% minimalnego wynagrodzenia (obecnie 1,5 proc.) w latach 2026-2028;

* Zawieszenie gwarancji niezmienności warunków pracy, czyli zapisów Porozumienia z 31 marca 2021 r. w okresie od 1 stycznia 2026 r. do 31 grudnia 2028 r.;