#xixwiek

Erupcja wulkanu Tambora na indonezyjskiej wyspie Sumbawa 10 kwietnia 1815 r, była najpotężniejszym takim wybuchem w historii nowożytnej. Do atmosfery trafiły ogromne ilości popiołu i gazów, które na wiele miesięcy zmieniły klimat całej planety. W Europie pojawił się „rok bez lata”

180 lat temu wybuchło Powstanie Chochołowskie – zbrojne wystąpienie przeciwko austriackiemu zaborcy. 21 lutego 1846 r. górale chwycili za broń, nie wiedząc, że ogólnonarodowa insurekcja została w ostatniej chwili odwołana. Choć insurekcja pod Tatrami pozostaje na marginesie

180 lat temu wybuchło powstanie krakowskie, trwało krótko i było brzemienne w skutkach. Miało być manifestacją idei demokratycznych, a pokazało ogromne rozwarstwienie społeczeństwa polskiego. Powstanie krakowskie wybuchło 21 lutego 1846 r. Miało rozszerzyć się na wszystkie trzy zabory

Historia śląskich tkaczy to opowieść o nędzy, wyzysku i buncie, który w XIX wieku wstrząsnął Europą i stał się symbolem walki o godność pracy. W XIX wieku Dolny Śląsk był jednym z ważniejszych ośrodków włókienniczych w Europie Środkowej. Jednak rozwój przemysłu

Zamknięcie polskiego konsulatu w Irkucku kieruje uwagę na miasto, które od prawie 200 lat stanowi jeden z najważniejszych punktów polskiej historii zesłańczej w azjatyckiej części Rosji. To tutaj, do Irkucka, po powstaniu listopadowym (1830-1831) i styczniowym (1863-1864) trafiały grupy

Młoda niewolnica z Alabamy przeszła trzydzieści operacji bez znieczulenia, stając się mimowolnym fundamentem nowoczesnej ginekologii. Eksperymenty przeprowadzane na niej przez lekarza przekonane, że czarne kobiety nie odczuwają bólu tak jak białe, trwały cztery lata i zakończyły się

W 1882 r. epidemia cholery wywołała w Manili panikę, zamieszki przeciw obcokrajowcom i tragiczne ataki na Europejczyków i Chińczyków. W czasie kiedy Hiszpanie przejmowali kontrolę nad cywilizacją Mexików w 1521 r., portugalski odkrywca Ferdynand Magellan zacumował przy wyspie należącej

Historia rosyjskiej Alaski to opowieść o odkryciach, eksploatacji, powstaniach i wreszcie – o sprzedaży ziemi, która później okazała się bezcenna. Początki sięgają słynnego Vitusa Beringa. Tak jak Zachodnia Europa poszukiwała drogi morskiej do Indii i przy okazji „odkryła”

W maju 2024 roku zespół historyków i nurków z Wisconsin Underwater Archeology Association (WUAA) odnalazł wrak Margaret A. Muir na głębokości około 15 metrów. Statek został zbudowany w 1872 roku przez stocznię Hanson & Scove w Manitowoc, Wisconsin, dla kapitana Davida Muira. Przez 21

Na listę światowego dziedzictwa Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Edukacji, Nauki i Kultury (UNESCO) trafiły XIX-wieczne bawarskie zamki i pałace króla Ludwika II Wittelsbacha, w tym Neuschwanstein, Herrenchiemsee i Linderhof - informuje w sobotę Reuters. Władze UNESCO podjęły decyzję

Księstwo Warszawskie obejmowało w momencie utworzenia 104 000 km kwadratowych i posiadało około 2,6 mln obywateli. Władcą dziedzicznym został nowy sojusznik Napoleona, król Saksonii Fryderyk August I, co, jak na ironię, zgadzało się z Ustawą Rządową z 1791 r., która przewidywała

W niedzielę 6 lipca mija 140 lat od dnia, w którym po raz pierwszy podano człowiekowi szczepionkę przeciwko wściekliźnie - chorobie, która była dotychczas wyrokiem śmierci. Szczepionkę opracował francuski mikrobiolog Ludwik Pasteur. Wścieklizna (po łacinie: rabies) jest niebezpieczną

Epoka wiktoriańska to okres nowego podejścia do ciała i eksperymentów z różnymi substancjami. Zobacz jakie narkotyki zażywali XIX-wieczni Brytyjczycy. W literaturze i filmie ludzie epoki wiktoriańskiej są często przedstawiani jako użytkownicy substancji odurzających. Na temat

Witos w polityce zawsze szedł słuszną (według niego) drogą – nawet jeśli oznaczało to konflikt z Piłsudskim. Był trzykrotnie więziony, ale nigdy się nie ugiął. Przyszły premier niepodległej Polski urodził się 21 stycznia 1874 roku w Wierzchosławicach, w powiecie tarnowskim. Był

Bitwa pod Waterloo była starciem pomiędzy starą i nową epoką w dziejach Europy i świata. Pragnący pokoju Francuzi zostali pokonani przez dążących do supremacji (głównie handlowej) Anglików. Dotychczas prawie niezwyciężony Napoleon, osoba łącząca przeszłość i przyszłość

W XIX wieku Polska przeżywała burzliwy okres, pełen idei i ruchów politycznych,⁣ które kształtowały nie tylko losy narodu, ale także przyszłość ⁢całego regionu. Zmiany społeczne, walki o niepodległość oraz rozwój myśli politycznej stały się fundamentami, na których opierała

W czwartek 14 czerwca 1845 r. do Grodziska Mazowieckiego przyjechał z Warszawy pierwszy pociąg z pasażerami, inaugurując oficjalnie regularny ruch kolejowy na Drodze Żelaznej Warszawsko-Wiedeńskiej - pierwszej linii kolejowej w Polsce. Droga Żelazna Warszawsko-Wiedeńska była pierwszą

W 1851 roku w Chinach wybuchło powstanie tajpingów, które w ciągu 13 lat pochłonęło niemal 20 mln ofiar. Chłopska rebelia była jedną z najkrwawszych w dziejach. W historii Chin powstania chłopskie nie były rzadkością. Zdarzało się, że ich skutkiem była nawet zmiana dynastii

Zanim władza przyznała się do winy, zanim zareagował parlament, ktoś musiał odważyć się spojrzeć ofiarom w oczy. Emily Hobhouse, samotna i niemile widziana, weszła do piekła stworzonego przez imperium, które uważało się za cywilizowane. Zamiast karabinu miała słowo i sumienie – i

Autor „Don Juana” był jednym z największych skandalistów swoich czasów. Czym lord Byron tak bardzo oburzył Anglików, że grozili mu linczem? Świat zapamiętał go jako lorda Byrona – kontrowersyjnego poetę, wcielenie XIX-wiecznego romantyka, autora uznawanego za jedno z największych