razALgulLider
0piorunów
razALgulLider
0piorunów
Histmag.orgTytan
2piorunówWśród dowódców powstania styczniowego znalazła się grupa oficerów, która nabierała doświadczenia w pułkach Kozaków Sułtańskich w czasie wojny krymskiej oraz we francuskiej Legii Cudzoziemskiej. Czy nabyte w ten sposób kompetencje przydały się na polach bitew 1863 i 64 roku? #historia #ciekawostki

deafoneLider
9piorunówGrabie, worki i ostatnie porządki przed zimą, to dla wielu z nas to stały punkt jesiennego harmonogramu. Sterta liści pod krzewem wygląda jak coś, co trzeba jak najszybciej uprzątnąć. Tymczasem dla jeża może to być już bezpieczne schronienie na mroźne miesiące. Zanim zniszczysz tę konstrukcję

ApaturiaFanatyk
36piorunówRyba warta miliony :first_place_medal: Najdroższą odnotowaną jak dotąd rybą ozdobną jest samica karpia koi o imieniu S Legend, która na japońskiej aukcji Sakai Fish Farm została sprzedana za rekordową kwotę 203 milionów jenów, czyli około 1,8 miliona dolarów. W chwili sprzedaży S Legend miała dziewięć lat, mierzyła 101 cm długości i miała już na koncie zdobycie prestiżowego tytułu Grand Champion na wystawie All Japan Koi Show. Wyróżniała się również znakomitym rodowodem.
S Legend to koi odmiany Kohaku, która charakteryzuje się ubarwieniem ze śnieżnobiałym tłem i czerwonymi plamami. Obecnie karpie koi występują w ponad stu odmianach kolorystycznych - podstawowe spotykane u nich kolory to biały, czerwony lub pomarańczowy, czarny, żółty lub złoty i niebieskoszary. Najdroższe koi należą często do odmian Kohaku, Taisho Sanke (białe tło z czerwonymi i czarnymi plamami), Showa Sanshoku (czarne tło z czerwonymi i białymi plamami) i Ogon (jednobarwne łuski o metalicznym połysku) i pochodzą z renomowanych hodowli szczegółowo dbających o linie genetyczne swoich ryb.
Najbardziej cenione są koi o masywnym, proporcjonalnym kształcie ciała, a także o czystych, głębokich, wyraźnie odciętych barwach. Samice osiągają zwykle wyższe ceny, ponieważ są na ogół szersze i cięższe od samców. Starsze, większe osobniki są wyceniane wyżej niż młode.
:arrow_right: tag serii: #7ciekawostekprzyrodniczych
#ciekawostki #zwierzeta #ryby #rybyozdobne #karp #japonia #rekordy

ciekawe czy w wannie je trzymają
@roadie głupiś, japońce mają małe wanny, to by się nie zmieściła
ciekawe czy mają takie rybie onseny, temperaturą dostosowane dla ryby, ale z minerałami, żeby rosły takie wielkie
@HmmJakiWybracNick pewnie twarożkiem karmią
@HmmJakiWybracNick Trochę tak. Koi w wersji premium faktycznie żyją w specjalnie projektowanych stawach, gdzie mają zapewnioną odpowiednią temperaturę, czystość wody, przestrzeń do wzrostu i tak dalej. No i jedzenie też mają premium, dobierane zależnie od pory roku i poziomu metabolizmu karpi, ze składnikami wzmacniającymi kolory.
@Apaturia a jak długo żyje taką rybka?
KlockobarOsobistość
12piorunówBombay Beach to miejscowość w Kalifornii, położona nad Morzem Salton, która z niegdyś tętniącego życiem kurortu przekształciła się w bohemiczne centrum sztuki.
https://en.wikipedia.org/wiki/Bombay_Beach,_California
#ciekawostki #ciekawemiejsca #usa #podroze

@Klockobar fallout, podprogowizowane.
cyber_bikerFenomen
13piorunówKto pamięta? Ah przełom wieków to były czasy dla muzyki, muzyczna nostalgia. Nie da się już odtworzyć tego klimatu.
https://youtu.be/gLPfBPhPAiU?si=StI2PQ78VBQj5nPu
Viva Zwei – nadająca w latach 1995–2002 z Kolonii muzyczna stacja telewizyjna, skierowaną początkowo do widzów po 30. roku życia. Dnia 7 września 1998 roku kanał zmienił swój profil i zaczął nadawać muzykę alternatywną.

@cyber_biker tam była całkiem spoko muzyka!
@peposlav tam było sporo fajnej muzyki. W zasadzie od fajniejszego popu po punk i elektronikę.
@cyber_biker bardzo dużo dobrej muzyki, świetne koncerty
https://www.youtube.com/watch?v=N3kT2hXGvN8
Type O Negative (viva zwei overdrive)Auf YouTube findest du die angesagtesten Videos und Tracks. Außerdem kannst du eigene Inhalte hochladen und mit Freunden oder gleich der ganzen Welt teilen.YouTube@skorpion poza tym klimat tej stacji był fajny. Miałem wrażenie, że tam dużo rzeczy dzieje się bardzo spontanicznie. Zresztą z tego, co kiedyś czytałem to tak było. Dawali wolną rękę prowadzącym i ci jechali po prostu często na fristajlu.
CzosnkowySmokFanatyk
35piorunówTak, mamy trzecie oko. I nie chodzi o metafizykę.
Posiadamy trzecie oko, dokładnie pośrodku głowy, jest to szyszynka, czyli prastare oko środkowe, które zmieniło funkcję i teraz odpowiada za produkcję melatoniny i reguluje rytm dobowy. U wielu kręgowców (jaszczurki, żaby, ryby) jest połączona z rogówką, soczewką i siatkówką. U ssaków jest zakryte kością czaszki, ale zawiera te same komórki.
Wszystko dlatego, że jakieś 600 mln lat temu, wspólny przodek kręgowców stał się osiadłym filtrującym robakiem. Straciliśmy boczne oczy, które stały się zbędne i zanikły, natomiast oko środkowe przetrwało. Dopiero po zmianie klimatu, zwierzę wróciło do pływania a oko środkowe wytworzyło na nowo boczne oczy, które oddzieliły się i stały się nowymi oczami parzystymi.
Więcej po angielsku
Do posłuchania: Anton Petrov - We Actually Have a Third Eye (And It’s Not Metaphysical)
Do Poczytania: Laura Hood - Our modern vision evolved from an ancient one‑eyed worm creature

@CzosnkowySmok kakaowe oko
@CzosnkowySmok ciekawe!
DyGMocarz
16piorunówAnglojęzyczna ciekawostka z zakresu ornitologii i etymologii, na którą przypadkiem trafiłem. Pustułka zwyczajna w języku angielskim to common kestrel, tradycyjnie znana w brytyjskim angielskim jako windfucker XD

@DyG a Dziwneono znasz?
https://pl.wikipedia.org/wiki/Dziwneono
DziwneonoDziwneono – rodzaj australijskich pluskwiaków z rodziny bezrąbkowatych. Dziwneono charakteryzuje jaskrawe, czerwone ubarwienie. Do opisanych gatunków należą: Dziwneono alfa Dziwneono olszewskii Dziwneono sagittata Dziwneono septembris Dziwneono etcetera Dziwneono weewaa W Australii występuje jeszcze co najmniej dziesięć nieopisanych gatunków Dziwneono. Rodzaj został pierwotnie opisany w 1972 przez Irenę Dworakowską, stąd polskie brzmienie nazwy systematycznej. Plemię Dikraneurini zawiera rodzaje o nieco podobnych nazwach, jak Aneono czy Kahaono. Referencja: Dworakowska, I. (1972b). Australian Dikraneurini (Auchenorrhyncha, Cicadellidae, Typhlocybinae) Bulletin de l’Académie Polonaise des Sciences. Série de Sciences Biologiques 20: 193-201. …WikipediasuseuLider
19piorunów#losowemiasto <-- Tag do obserwowania
#ciekawostki #historia #ciekawostkihistoryczne #suseuspamuje
Miasto: [Karczew](https://pl.wikipedia.org/wiki/Karczew) – miasto w Polsce położone w województwie mazowieckim, w powiecie otwockim, na prawym brzegu [Wisły](https://pl.wikipedia.org/wiki/Wisła). Według danych z 2022 r. miasto miało 9338 mieszkańców. Dynamiczny rozwój Karczewa, który trwa przynajmniej od XV wieku zapewniło dogodne położenie nad Wisłą, gdzie krzyżowało się kilka szlaków handlowych. W 1563 roku wzniesiono przytułek dla ubogich i szpital. Rozwój miasta zatrzymał na jakiś czas pożar, który strawił część domostw oraz drewniany kościół. Aby umożliwić odbudowę Karczewa zwolnił na kilka lat mieszkańców od podatków. Wkrótce wzniesiono nowy kościół pod wezwaniem św. Wita. W 1703 roku w pobliżu Karczewa przeprawiły się przez Wisłę wojska saskie i skierowały na Warszawę. W tym samym roku, 26 lipca koło Karczewa 20-osobowy oddział szwedzki został zaatakowany przez tysiąc konnych Sasów. Mogłoby się wydawać, że Szwedzi nie mają szans, przybył im jednak na pomoc kapitan prowadzący oddział liczący 150 konnych. Z jego pomocą udało im się zabić 30 Sasów i rozproszyć resztę. Niektórzy z nich, uciekając przed Szwedami utonęli w Wiśle. W 1704 roku niedaleko Przewozu Karczewskiego, w okolicach dzisiejszej ulicy Wiślanej, przeprawiły się przez Wisłę wojska szwedzkie. W wyniku ich przemarszu i potyczek, stoczonych z Sasami, Karczew i jego okolice zostały znacząco wyniszczone. W czasie [II wojny światowej](https://pl.wikipedia.org/wiki/II_wojna_światowa) Karczew, którego mieszkańcy od lat specjalizowali się w przerobie i handlu mięsem, był głównym źródłem zapatrzenia Warszawy w mięso i wyroby mięsne. W gwarze okupacyjnej był przez to żartobliwie nazywany „Prosiakowem”. Podczas okupacji hitlerowskiej, 1 grudnia 1940 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 700 Żydów. W styczniu 1941 zostali wywiezieni do getta w Warszawie, a stamtąd do [obozu zagłady Treblinka II](https://pl.wikipedia.org/wiki/Obóz_zagłady_w_Treblince) i tam zamordowani. Prawa miejskie Karczew uzyskał w 1548 r. a utracił w 1869, w 1959 r. ponownie otrzymał status miasta. Zabytki:* Jednym z cenniejszych zabytków Karczewa jest kościół utrzymany w stylu baroku piemonckiego, zbudowany w latach 1732–1737. Cmentarz żydowski.
Wieś:* --
Data wykonania zdjęcia:* luty 1978
Opis zdjęcia:* Ulica Warszawska - od lewej widoczne budynki: ochotniczej straży pożarnej, restauracji "Rokola". Restauracja funkcjonuje i radzi sobie całkiem nieźle o czym świadczą opinie w googlu. Źródło
Zwycięzca losowania:* @Felonious_Gru
Jak chcesz wziąć udział w losowaniu kolejnego miasta kliknij w ten link

3 Listopada:
* Dzień Kanapki
* Dzień Gospodyni Domowej
* Światowy Dzień Meduzy
* Dzień Frazesu
* Święto Myśliwych - Hubertus
#nietypoweswieta #kalendarz #ciekawostki #hubertus #mysliwi #kanapki

@Z_buta_za_horyzont myslalem, ze kanapka to jest taka z jedną kromką chleba. macie jakieś rozróżnienie w słownictwie na taką "otwartą" i "zamkniętą" kanapkę?
@GreatSouthernFrendkill kanapka to kanapka liczy się wnętrze a nie ilość użytych kromek:stuck_out_tongue_winking_eye:!
@Z_buta_za_horyzont ok, bo w śląskim jest rozróżnienie na sznita i klapsznita i nigdy nie wiem jak to jest po polsku, bardzo niepraktyczne miec jedno slowo na dwie rzeczy 😉
@GreatSouthernFrendkill a jakby ktoś dał trzy kromki to jak to nazywacie? Big sznita? :zany_face:
@Z_buta_za_horyzont klap-klapsznita
Że Świętem Myśliwych to trzeba ostrożnie.
@Mr.Mars jesteś dzikiem? 😂
suseuLider
8piorunów#losowemiasto <-- Tag do obserwowania
#ciekawostki #historia #ciekawostkihistoryczne
Codziennie lub w miarę możliwość będę wrzucał jakieś historyczne zdjęcie z jakiejś miejscowości w Polsce.*
Aby wziąć udział w losowaniu miejscowości wystarczy wygrzmocić ten wpis.*
O nazwę miejscowości będę pytał po wylosowaniu pioruna z tego wpisu poprzez [hejto los*](https://hejto-los.pl/)
Losowanie odbywać się będzie po godzinie 20, jeśli osoba biorąca udział w losowaniu wie, że może być niedostępna po tej godzinie, proszę niech profilaktycznie zostawi komentarz z nazwą miasta lub wsi w tym wpisie.*
* Nie ma ograniczeń dla użytkowników, można plusować ten wpis za każdym razem nawet jeśli już wygrałeś, i można cały czas prosić o zdjęcie z tego samego miasta nawet jeśli już zostało wylosowane, a jeśli się zdarzy że nie ma już zdjęć z danej miejscowości to użytkownik zostanie poproszony o podanie nazwy innej miejscowości.
* Dopuszczam możliwość wpisania nazwy jakiejś wsi, ale nie obiecuje że znajdę zdjęcie z tej miejscowości oraz proszę o podanie dokładniejszych danych jak np. powiat i województwo.
* Dziś pod wieczór zrobię losowanie, a jutro z rana dodam zdjęcie z opisem.
Brak odpowiedzi i brak podania nazwy miasta przez wylosowaną osobę w godzinach między 20 a 9 rano*, będzie skutkował tym że OP sam wybiera za wylosowanego miejscowość albo nie wybiera i nic nie ma.
@suseu Rzszczew
Moszowice!
rudeiczarneZawodowiec
5piorunówChoć wyspa Uznam od II wojny światowej podzielona jest między Polskę a Niemcy, większości kojarzy się ona ze Świnoujściem. Tymczasem jej niemiecka strona pełna jest kontrastów z jednej strony zachwyca elegancją cesarskich uzdrowisk, z drugiej sielanką i dziką przyrodą. Nieoczywisty Uznam - od

imperiumromanumFanatyk
9piorunówW Pompejach odkryto dziecięcy naszyjnik i przedmioty codziennego użytku
Archeolodzy odkryli w Pompejach drewnianą szafkę, której zawartość przetrwała niemal 2000 lat pod warstwami wulkanicznego popiołu. Wśród znalezisk znalazły się dziecięcy naszyjnik z amuletami, flakonik na perfumy, monety oraz przedmioty związane z handlem i codzienną pielęgnacją. Do odkrycia doszło w jednym z domów przy Via dell’Abbondanza.
Najbardziej niezwykłym przedmiotem odkrytym w szafce jest naszyjnik dziecięcy znany jako crepundia. Składał się z co najmniej 24 niewielkich zawieszek wykonanych z kości, masy szklanej, ceramiki i kryształu górskiego.
Wśród amuletów rozpoznano miniaturowe dłonie, stopy, szyszki, kiście winogron oraz przedstawienia bóstw, w tym Merkurego i Besa. Ten ostatni był bóstwem pochodzącym ze starożytnego Egiptu, którego kult rozpowszechnił się również w świecie rzymskim.
Naszyjniki tego rodzaju wręczano dzieciom jako przedmioty mające zapewniać ochronę przed nieszczęściem i złymi mocami. Zawieszki wydawały również dźwięki podczas poruszania się, co mogło pomagać opiekunom w lokalizowaniu małych dzieci. Niektóre osoby przechowywały swoje crepundia także w dorosłości, traktując je jako pamiątki z dzieciństwa. Nie wiadomo, czy odnaleziony naszyjnik należał do dziecka mieszkającego w domu, czy był wspomnieniem dzieciństwa jednego z dorosłych domowników.
W szafce odkryto również liczne przedmioty związane z codziennym życiem. Wśród nich znalazły się: pęseta z brązu; niewielki szklany flakonik na perfumy lub maści; naczynie do spalania kadzidła; narzędzie do przygotowywania kosmetyków; naczynia i garnki wykonane z brązu, szkła i ceramiki; ozdobne naczynie z motywem szyszek.
Archeolodzy natrafili także na niewielki pleciony pojemnik zawierający 38 brązowych monet. W drewnianym pudełku znajdował się natomiast zestaw odważników ołowianych. Obecność odważników może wskazywać, że jeden z mieszkańców domu zajmował się handlem lub inną działalnością wymagającą ważenia towarów.
#imperiumromanum #ciekawostki #historia #gruparatowaniapoziomu
-----------------------------------------------------------------------------
Jeżeli podobają Ci się treści, jakie gromadzę na portalu oraz, którymi dzielę się na social media, wdzięczny będę za jakiekolwiek wsparcie: https://imperiumromanum.pl/dotacje/

zuchtomekGURU
20piorunówRanking 30 najbardziej pożądanych miejsc do życia w Polsce.
Business Insider porównał ponad 300 gmin miejskich na podstawie salda migracji na pobyt stały na 1000 mieszkańców - czyli różnicy między zameldowaniami a wymeldowaniami, odniesionej do liczby ludności. Wykorzystano dane GUS za lata 2021–2025, nadając kolejnym latom rosnące wagi od 1 do 5, aby najnowsze wyniki miały największe znaczenie.
Trochę dziwny tytuł - moja mieścina się tu znalazła nie dlatego, że ktoś chce tu mieszkać, tylko dlatego, że jest praca i ludzie za nią migrują :stuck_out_tongue_winking_eye: Aczkolwiek - no praca też jest pożądana więc może się to jakoś zazębia..
1. Marki mazowieckie
2. Kobyłka mazowieckie
3. Rumia pomorskie
4. Imielin śląskie
5. Orzesze śląskie
6. Sulejówek mazowieckie
7. Konstantynów Łódzki łódzkie
8. Józefów mazowieckie
9. Kołobrzeg zachodniopomorskie
10. Mikołów śląskie
11. Kraków małopolskie
12. Pruszków mazowieckie
13. Milanówek mazowieckie
14. Pruszcz Gdański pomorskie
15. Ustroń śląskie
16. Łańcut podkarpackie
17. Tarnowskie Góry śląskie
18. Reda pomorskie
19. Rzeszów podkarpackie
20. Puszczykowo wielkopolskie
21. Gdańsk pomorskie
22. Kowal kujawsko-pomorskie
23. Zielonka mazowieckie
24. Ząbki mazowieckie
25. Szczawno-Zdrój dolnośląskie
26. Lubawa warmińsko-mazurskie
27. Żory śląskie
28. Sławków śląskie
29. Radzionków śląskie
30. Wojkowice śląskie
#ciekawostki #miasta #polskiemiasta #ranking #mapy #mapporn #wiadomoscipolska

@zuchtomek te miasteczka nie są najbardziej pożądane, są stosunkowo tanie, a że ceny nieruchomości odjechały, to się ludzie ratują jak mogą
@zuchtomek połowa z tej listy to sypialnie warszawy, gdzie liczy się dobry dojazd. Totalnie nie rozumiem podkarpackich miast. Rzeszów ma ceny gruntów i mieszkań bardziej odjechane od samej warszawy. Myślę, że na tej liście w okolicach stolicy jest taniej. Praca przynajmniej jest a nie jest legendą.
@30ohm Rzeszów to prawdopodobnie efekt wojny po prostu. Analiza dotyczy danych od 2021
@zuchtomek tak, to na pewno zrobiło swoje. Ale, socjologowie w Rzeszowie robili kiedyś badania i cały czas trwa przyjazd ludzi z wiosek podkarpackich do stolicy, coś takiego kojarzę z rozmowy w radiu
teddy_bearSpecjalista
1piorunówLegia powstała na długo przed PRL, ale w czasach komuny potrafiła ściągać piłkarzy dzięki powołaniom do wojska. Tak trafili do niej m.in. Deyna i Brychczy. Ile prawdy jest w łatce komunistycznego klubu, a ile zwykłej kibicowskiej napinki? #ciekawostki #historia #warszawa #wiadomoscipolska

ApaturiaFanatyk
50piorunówKolczyki w płetwach i pogrzeb węgorza, czyli kilka ciekawostek o rybach-ulubieńcach pływających w rzymskich stawach :fish:
W starożytnym Rzymie najzamożniejsi arystokraci często zakładali w swoich posiadłościach specjalne, wypełnione morską wodą stawy, do których wpuszczano drapieżne ryby węgorzokształtne, takie jak murena śródziemnomorska (Muraena helena) czy konger europejski (Conger conger). Wydawałoby się, że takie gatunki średnio nadają się na ryby ozdobne czy na ulubieńców arystokracji – mureny i kongery nie są uznawane za wybitnie ładne, nie są też jakoś specjalnie towarzyskie ani sympatyczne. Są drapieżnikami, spędzają większość czasu w ukryciu i potrafią paskudnie ugryźć, jeśli poczują się sprowokowane.
Mimo to wielu bogatych Rzymian upodobało je sobie, postrzegając je jako symbol statusu i dotyczyło to nie tylko osobników, które kończyły na talerzu, ale także tych, które były trzymane w stawach jako żywi ulubieńcy. Niektórzy arystokraci karmili swoje ulubione mureny i kongery z ręki, a nawet przyozdabiali je małymi, złotymi lub srebrnymi kolczykami wpinanymi w płetwy – miała tak robić między innymi Antonia Młodsza, córka Marka Antoniusza i matka cesarza Klaudiusza. Kwintus Hortensjusz, rzymski polityk i mówca, podobno troszczył się o swoje ryby do tego stopnia, że kiedy chorowały, bardziej przejmował się tym, by miały zawsze świeżą wodę w stawie, niż tym, by zapewnić swoim chorym niewolnikom zdrową wodę do picia.
Lucjusz Licyniusz Krassus, uznawany za najwybitniejszego w swojej epoce mówcę i męża stanu, miał być tak bardzo przywiązany do swojej ukochanej mureny, że kiedy padła, urządził jej pogrzeb i pogrążył się w żałobie. Kiedy jeden z senatorów publicznie wydrwił go z tego powodu, Krassus podobno odpowiedział mu złośliwie: „Ty zaś pochowałeś swoje trzy żony i żadnej z nich nie opłakałeś”.
Publiusz Wediusz Pollio, ekwita i przyjaciel cesarza Oktawiana Augusta, miał być znany z nadzwyczajnego okrucieństwa względem niewolników. Podobno jeśli był niezadowolony z któregoś niewolnika, nakazywał wrzucić go do stawu pełnego drapieżnych muren, które specjalnie w tym celu trzymał w swojej posiadłości. Pewnego dnia, gdy wydawał ucztę, jeden z niewolników stłukł szklane naczynie – Wediusz polecił natychmiast rzucić go rybom na pożarcie, jednak obecny na uczcie cesarz, oburzony jego postępowaniem, nie tylko zapobiegł egzekucji niewolnika, ale także nakazał zdemolowanie posiadłości Wediusza i wytłuczenie wszystkich zgromadzonych w niej kosztownych naczyń ze szkła.
W starożytności ryby, które były traktowane w większym lub mniejszym stopniu jako ryby ozdobne, trzymano domyślnie w stawach. Musiało upłynąć sporo wody, by ludzie wpadli na to, że ryby i inne stworzenia wodne można trzymać w szklanych zbiornikach i podziwiać je nie tylko od góry - ale o tym będzie już w kolejnej ciekawostce 😉
:arrow_right: tag serii: #7ciekawostekprzyrodniczych
#ciekawostki #zwierzeta #ryby #historia #ciekawostkihistoryczne #starozytnosc #starozytnyrzym

@Apaturia czyli nic nowego, bogolom odpierdalało od zawsze :grinning:
A rybsko brzydkie jak noc
Ble...
boogieLider
2piorunówNowy Alex Honnold :)
suseuLider
15piorunów#losowemiasto <-- Tag do obserwowania
#ciekawostki #historia #ciekawostkihistoryczne #suseuspamuje
Miasto: [Środa Wielkopolska](https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Aroda_Wielkopolska) – miasto w województwie wielkopolskim, siedziba powiatu średzkiego i gminy miejsko-wiejskiej Środa Wielkopolska. Liczba ludności w 2023 r. to 24 339 osób. Dokładna data lokacji Środy pozostaje dziś nieznana, ale powszechnie przyjmuje się, że nastąpiła ona pomiędzy 1253 a 1281 r. Choć nie zachował się [dokument lokacyjny](https://pl.wikipedia.org/wiki/Dokument_lokacyjny) można dziś domniemywać, że lokacja nastąpiła na tzw. „[prawie magdeburskim](https://pl.wikipedia.org/wiki/Prawo_magdeburskie)” lub jego zmodyfikowanej formie zastosowanej po raz pierwszy w Środzie Śląskiej (tzw. „[prawo średzkie](https://pl.wikipedia.org/wiki/Prawo_%C5%9Bredzkie)”). Środa lokowana była na „korzeniu”, bez wpływu poprzedzającej sieci osadniczej. Dopiero co lokowane i urządzone miasto doznało pierwszej poważnej dziejowej katastrofy 28 lipca 1331 r., za sprawą jednego z zagonów krzyżackich, który splądrował i spalił miasto. Położona centralnie w obszarze dawnych [województw kaliskiego](https://pl.wikipedia.org/wiki/Wojew%C3%B3dztwo_kaliskie_(I_Rzeczpospolita)) i [poznańskiego](https://pl.wikipedia.org/wiki/Wojew%C3%B3dztwo_pozna%C5%84skie_(I_Rzeczpospolita)) Środa od 1419 r. aż do rozbiorów była stałym miejscem [sejmików ziemskich](https://pl.wikipedia.org/wiki/Sejmiki_ziemskie) dla tych województw, a pierwszy odnotowany w [annałach](https://pl.wikipedia.org/wiki/Anna%C5%82y) sejmik w Środzie odbył się w 1378 r. Miejscem obrad było wnętrze i teren przykościelny kolegiaty. Na sejmiku przedsejmowym w 1534 zostały uchwalone najstarsze znane [instrukcje poselskie w języku polskim](https://pl.wikipedia.org/wiki/Artyku%C5%82y_sejmiku_w_%C5%9Arodzie_z_1534). Pomyślny rozwój miasta, trwał nieprzerwanie do czasu [potopu szwedzkiego](https://pl.wikipedia.org/wiki/Potop_szwedzki), kiedy to wojska [Karola Gustawa](https://pl.wikipedia.org/wiki/Karol_X_Gustaw) kilkukrotnie przechodziły przez Środę. Szacuje się, że w trakcie potopu zagładzie, w wyniku spalenia lub rozebrania na opał, uległo około 65% domów w granicach miasta i około 100% w niektórych wsiach. Liczba ludności miasta spadła według różnych szacunków o 40–60%. Około 15 lutego 1793 roku po II rozbiorze Polski do miasta wkroczyła armia pruska i wraz z cała Wielkopolską włączyła je do zaboru pruskiego tworząc Prusy Południowe. Wybitną rolę w [pracy organicznikowskiej](https://pl.wikipedia.org/wiki/Praca_organiczna) na rzecz zachowania polskości i promocji postaw patriotycznych odegrali księża kolegiaccy. Wymienić tu należy jedną z najwybitniejszych postaci w całej historii miasta ks. [A. Szamarzewskiego](https://pl.wikipedia.org/wiki/Augustyn_Szamarzewski) (1832–1891), który położył zasługi na rzecz nowoczesnej ekonomii i gospodarki organizując w Środzie Towarzystwo Rzemieślnicze, zalążek późniejszej Kasy Oszczędności oraz [Związek Spółek Zarobkowych i Gospodarczych](https://pl.wikipedia.org/wiki/Zwi%C4%85zek_Sp%C3%B3%C5%82ek_Zarobkowych_i_Gospodarczych), kluczowe narzędzie ekonomicznego oporu polskości wobec procesów germanizacyjnych w zaborze pruskim. Ogółem spisy wymieniają na początku XIX w. ponad 300 rzemieślników. Znaczenie rzemiosła jednak powoli malało wraz z rozpoczęciem [rewolucji przemysłowej](https://pl.wikipedia.org/wiki/Rewolucja_przemys%C5%82owa), którą była budowa cukrowni, uruchomionej 7 października 1880 r. Do sprawnego dostarczania płodów rolnych oddano do użytku w 1902 r. pierwszą linię kolei wąskotorowej o długości 50 km, łączącą Środę i Kobylepole k. Poznania. Z istotnych urządzeń komunalnych jako pierwsza, w latach 1902–1903, powstała gazownia, zaś w latach 1910–1911 wybudowano także wieżą ciśnień wraz siecią wodociągową, czerpiącą wodę ze [studni artezyjskiej](https://pl.wikipedia.org/wiki/Studnia_artezyjska) zlokalizowanej przy trakcie na Poznań. Działania zbrojne I wojny światowej nie miały istotnego wpływu na miasto. Do II wojny światowej rozwijała się [średzka kolej dojazdowa](https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Aredzka_Kolej_Powiatowa); wzrastała sieć kolejowa, której łączna długość linii wynosiła 119 km. Coraz większego znaczenia nabierała budowa urządzeń komunalnych. W latach 1926–1928 zbudowano system kanalizacji, zaś w 1933 r. oddano sieć hydrantów, co znacznie poprawiło warunki sanitarno-pożarowe miasta. W 1914 r. przy ul. Granicznej wybudowano szpital miejski. Działania wojenne rozpoczęły się w Środzie 1 września ok. godziny 12:30 nalotem [Luftwaffe](https://pl.wikipedia.org/wiki/Luftwaffe), którego celem stał się [dworzec kolejowy](https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Aroda_Wielkopolska_(stacja_kolejowa)). 9 września miasto zostało zajęte przez armię niemiecką. Niemalże od samego początku [okupacji](https://pl.wikipedia.org/wiki/Okupacja_niemiecka_ziem_polskich_(1939%E2%80%931945)) Niemcy prowadzili politykę terroru i represji wobec mieszkańców Środy i okolic. Szczególnym echem odbiły się dwa mordy dokonane na mieszkańcach Środy i okolic 17 września i [20 października 1939 r.](https://pl.wikipedia.org/wiki/Pierwsze_masowe_egzekucje_w_ramach_operacji_Tannenberg_(Wielkopolska)#), w których życie straciło 50 osób. Już w październiku 1939 r. zorganizowano na ziemi średzkiej [tajne nauczanie](https://pl.wikipedia.org/wiki/Tajne_nauczanie), a dotychczasowe szkoły kształciły tylko dzieci niemieckie. 23 stycznia 1945 r., około południa, od strony Kostrzyna na średzki rynek wjechał pierwszy patrol Armii Czerwonej. Choć początkowo panowały ogólnie euforystyczne nastroje, niemalże natychmiast dał o sobie znać mechanizm represji związany z nową władzą. W 1949 r. znacjonalizowano kolejkę wąskotorową i w całości włączono ją w skład [PKP](https://pl.wikipedia.org/wiki/Polskie_Koleje_Pa%C5%84stwowe). Odtąd zaczyna się jej powolny upadek, rozpoczęty wstrzymaniem ruchu osobowego na odcinkach normalnotorowych w 1968. W latach 1976–1979 całkowicie zlikwidowano torowisko. W latach 1966–1970 powstał nowy zakład, Fabryka Galanterii Metalowej, który wkrótce po uruchomieniu zmienił nazwę na „[Stomil](https://pl.wikipedia.org/wiki/Stomil-Pozna%C5%84)”; a głównym przedmiotem produkcji były zawory do dętek. W końcu lat 70. w Kijewie, zlokalizowano jedną z filii zrzeszenia „[Hortex](https://pl.wikipedia.org/wiki/Hortex)”. Zabytki:* rynek i zachowany historyczny układ urbanistyczny starego miasta (XIV – XX wiek). ratusz z poł. XIX w. późnogotycka kolegiata farna z lat ok. 1423–1428. neoromański poewangelicki kościół pw. Najśw. Serca Pana Jezusa z lat 1883–1888. cmentarz rzymskokatolicki (najstarszy nagrobek z 1792 roku) z kaplicą z 1913 r., nieużytkowany cmentarz ewangelicki – z kaplicą wybudowaną w 1910 r. (współcześnie zaniedbana), a także resztkami nagrobków. Wodociągowa wieża ciśnień z lat 1910–1911. szlak Średzkiej Powiatowej Kolei Wąskotorowej wraz z infrastrukturą. Kolej prowadzi ruch turystyczny z wykorzystaniem trakcji parowej na zachowanym 14-kilometrowym szlaku Środa Miasto – Zaniemyśl.
Wieś:* --
Data wykonania zdjęcia:* 15 sierpnia 1986
Opis zdjęcia:* Px48 przy parowozowni wąskotorowej. Źródło
Zwycięzca losowania:* @bori
Jak chcesz wziąć udział w losowaniu kolejnego miasta kliknij w ten link

@suseu bardzo ładne zdjęcie.
I like trains
Histmag.orgTytan
22piorunówChoć wstydliwe dla Moskwy, wydarzenie to nie było zwyczajnym hołdem, jak zwykło się je czasem nazywać. Jego znaczenie było jednak zupełnie inne. Jak przebiegał pokłon Szujskich i dlaczego przez kolejne stulecia Rosja starała się zatrzeć po nim wszelki ślad? #historia #ciekawostkihistoryczne

2 Listopada:
* Międzynarodowy Dzień Ukrócenia Bezkarności za Zbrodnie Przeciwko Dziennikarzom
