#historiapolski

180 lat temu wybuchło powstanie krakowskie, trwało krótko i było brzemienne w skutkach. Miało być manifestacją idei demokratycznych, a pokazało ogromne rozwarstwienie społeczeństwa polskiego. Powstanie krakowskie wybuchło 21 lutego 1846 r. Miało rozszerzyć się na wszystkie trzy zabory

Użycie siły nieproporcjonalnej do potrzeb. Tak wyglądała operacja pacyfikacji WOSP w Warszawie przeprowadzonej, bo studenci nie chcieli stać się kolejnym ZOMO. Aby zrozumieć przyczyny, które doprowadziły do wybuchu strajku w Wyższej Oficerskiej Szkole Pożarniczej w Warszawie, musimy

O k⁎⁎wa, Tatsuya to już kompletnie odjechał. Odbijało mu od dawna ale teraz to już zjazd po bandzie, najpierw wybielanie Hyclera a teraz najgłupsze nazistowskie brednie o Polsce powtarza. :P
O-hoo, panie, pociąg odjechał!
A taki fajny i z rigczem #webcomic prowadził 20 lat temu.


https://sinfest.xyz/view.php?date=2026-02-04

#sinfest #tatsuyaishida #komiksy #2ws #historia #historiapolski #nazizm #propaganda #2wojnaswiatowa #bydgoszcz

Ołowiane dzieci - nowy serial Netfliksa - opowiada o prawdziwej historii epidemii ołowicy w Szopienicach, jednej z największych katastrof zdrowotnych PRL-u. W katowickiej dzielnicy, sąsiadującej z hutami metali nieżelaznych, przez lata dochodziło do masowego zatrucia dzieci ołowiem. Choroba

Zanim powstał port i miasto, Gdynia funkcjonowała jako rozwijająca się wieś zróżnicowana społecznie - powiedział PAP dr Tomasz Rembalski z Uniwersytetu Gdańskiego. Dodał, że zamożni gospodarze mieszkali w murowanych domach, działały cegielnie, tartaki i rzemiosło. 10 lutego br.

TL;DR: To Karol Pollak, a nie Graetz, pierwszy opatentował układ prostujący prąd. To on sprawił, że Twój zasilacz do laptopa mieści się w dłoni. Miał na koncie 98 patentów, choć większość zabił krzem. Polski Edison, który wygrał technologicznie, ale przegrał marketingowo.

Polski Edison, którego okradziono z chwały? Jeśli myślicie, że elektronika to tylko krzem i tranzystory, to czas poznać "mokrą robotę", którą odwalił dla nas Pollak.

Bohaterem jest Karol Franciszek Pollak. Często nazywany „polskim Edisonem”, choć to krzywdzące – Edison był showmanem, Pollak był inżynierem od brudnej roboty, której efekty mamy w każdym domu.

Słoik, który rządzi Twoim komputerem

Jest rok 1896. Elektronika raczkuje. Pollak patentuje metodę wytwarzania warstwy tlenkowej na aluminium.

To był narodzin kondensatora elektrolitycznego.

Pollak odkrył prawo fizykochemiczne.

Gdybyś w 2026 roku rozciął nowoczesny kondensator z ładowarki do telefonu, w środku znajdziesz to samo zjawisko, co w jego patencie sprzed 130 lat. Ludzkość nie wymyśliła tańszego sposobu na upchnięcie ogromnej energii w małej obudowie. Bez tego Twój smartfon ładowałby się z urządzenia wielkości cegły.

98 patentów - maszynowy karabin pomysłów.

Był tytanem pracy - uzyskał łącznie 98 patentów w Wielkiej Brytanii, Niemczech, USA i Szwajcarii.

Wymyślał wszystko: od ulepszonych lamp łukowych, przez liczniki energii, po skomplikowane metody obróbki metali.

Dlaczego więc nie używamy tego dzisiaj? Bo Pollak miał pecha żyć w erze "przed-krzemowej". Większość jego genialnych rozwiązań (jak prostowniki czy lampy) została brutalnie wypchnięta przez wynalezienie tranzystora i diody LED. Jego technologie trafiły do muzeum, ale skala jego innowacyjności pokazuje, że grał w absolutnej światowej ekstraklasie.

Pollak vs Graetz

Każdy, kto miał fizykę w szkole, słyszał o "Mostku Graetza" (układ zamieniający prąd zmienny na stały). Ale to jedno z największych niedopowiedzeń w historii techniki.

* Pollak (1895/96): Opatentował układ prostujący oparty na aluminiowych celach. Działał i był pierwszy.

* Graetz (1897): Opublikował podobny układ.

Kto wygrał? Marketingowo Graetz - to jego nazwisko weszło do podręczników. Technologicznie? Pollak był pionierem. Choć dzisiaj używamy krzemu, a nie elektrolitu, to palmę pierwszeństwa w koncepcji często niesłusznie przypisuje się tylko Niemcowi.

Pollak vs Edison

Pollak nie bał się iść pod prąd (dosłownie). Gdy Thomas Edison uparcie promował akumulatory zasadowe (niklowe), twierdząc, że są przyszłością, Pollak postawił na kwas i ołów.

Udoskonalił proces produkcji płyt akumulatorowych. Wynik tego starcia widzicie codziennie na ulicach. Pod maską niemal każdego samochodu spalinowego siedzi akumulator 12V - technologiczny spadkobierca wizji Pollaka. Pomysł Edisona przegrał w motoryzacji z ekonomią i wydajnością polskiego rozwiązania.

Ślad w Bielsku-Białej

To nie był tylko teoretyk w fartuchu. W 1924 roku założył w Białej (dziś Bielsko-Biała) Polskie Towarzystwo Akumulatorowe.

Była to jedna z pierwszych i najważniejszych fabryk tego typu w Polsce. Choć przez lata zmieniała właścicieli i nazwy, to właśnie tam rodziła się potęga polskiego przemysłu bateryjnego, który zmotoryzował nasz kraj. Jeśli Twój dziadek odpalał Syrenę zimą przy -20 stopniach, to robił to dzięki technologii, którą Pollak zaszczepił na polskim gruncie.

Dlaczego o nim nie pamiętamy?

Bo Pollak zajmował się "wnętrznościami". Nie wymyślił żarówki ani radia - wymyślił elementy, które sprawiają, że żarówka świeci stabilnie, a radio działa. Jego patenty to fundamenty zalane betonem - budynek stoi na nich pewnie, ale nikt ich nie ogląda.

Źródła (więcej informacji):

https://pl.wikipedia.org/wiki/Karol_Pollak_(elektrotechnik))

http://www.sep.bielsko.pl/uploaded/aktalnosci/Biogram_Karola_Franciszka_POLLAKA.pdf [PLIK DO POBRANIA]

https://www.tme.eu/pl/news/library-articles/inventors/page/73130/karol-franciszek-pollak-poznaj-historie-polskiego-edisona/

https://www.elektro.info.pl/artykul/z-kart-historii/59214,karol-franciszek-pollak

https://www.ipsb.nina.gov.pl/a/biografia/karol-franciszek-pollak

Patent D.R.P. 92564 (Niemiecki Urząd Patentowy), zgłoszony 14.01.1896.

Pollak opisał proces formowania warstwy tlenkowej na aluminium w roztworze boraksu. Jest to powszechnie uznawane za prototyp kondensatora elektrolitycznego.

Patent brytyjski No. 24398 z 1895 roku "Improvements in rectifying alternating currents".

Patent Pollaka jest datowany na 1895 r. Publikacja Leo Graetza w Elektronische Zeitung (vol. 18) ukazała się w 1897 r. Pollak był szybszy o około 2 lata.

"Słownik Polskich Pionierów Techniki" (wyd. Śląsk, 1984) potwierdza pierwszeństwo Pollaka.

#ciekawostki #historia #nauka #technologia #polska #elektronika #historiapolski #inzynieria

Zachęcam do dyskusji w komentarzach.

Nie ma w Polsce drugiej instytucji, w której kierunku płynęłoby tyle prostych marzeń klientów - od robotnika po profesora. 25 stycznia 1956 r. rozpoczął działalność Totalizator Sportowy. Przez lata dawał Polakom nadzieję na milionowe wygrane i luksusowe życie. Totalizator Sportowy

W nocy z 17 na 18 stycznia 1945 roku Niemcy zlikwidowali obóz zagłady Kulmhof w Chełmnie nad Nerem. Był to pierwszy tego typu ośrodek utworzony podczas II wojny światowej na zajętych ziemiach polskich; zginęło w nim ok. 200 tys. Żydów. Decyzja o ostatecznej likwidacji obozu i egzekucji

16 stycznia 1826 r. na świat przyszedł Romuald Traugutt. Stanął na czele Powstania Styczniowego jako jego dyktator, a po aresztowaniu i procesie został stracony na stokach warszawskiej Cytadeli. Dla kolejnych pokoleń był symbolem walki o niepodległość. Niedługo po śmierci Traugutta

11 stycznia 2001 r. zmarł w Warszawie Jarema Stępowski, aktor i piosenkarz - wykonawca m.in. „Statku do Młocin”, „Warszawskiego taksówkarza”, „Ballady o jednej Wiśniewskiej”. Widzowie „Wojny domowej” zapamiętali go jako zbieracza „suchego chleba dla konia". Chciał być

Wino na średniowiecznym Śląsku było czymś znacznie więcej niż napojem. Było narzędziem prestiżu, walutą relacji i elementem miejskiej gry o władzę. Rozmowa z prof. Dagmarą Adamską, laureatką nagrody „Klio” 2025, odsłania zapomniany krajobraz winnych wzgórz, archiwalnych

Nazywane były pieszczotliwie „trajlusiami” i „trajtkami” lub z przekąsem „wołgogratami” i „stalincami”. 5 stycznia 1946 roku na ulice Warszawy wyjechał pierwszy trolejbus „Tramwaj wyraża miejską jednostkę komunikacyjną, taką samą jak trolejbus czy autobus” – pisał

Mapa gazowni polskich. Aż razi po oczach. Polexit to jest to czego nam trzeba.

Mapa mogła powstać tylko w 1945 roku, gdyż Polska nadal posiada Gierdawy (Żeleznodorożnyj) i Pruską Iławę (Bagriationowsk). A także jeszcze Zaolzie.

Rozwój gospodarczy zależał od wielu czynników.

Według danych z pierwszego spisu powszechnego przeprowadzonego w 1921 roku, 33,1% osób w wieku powyżej 10 lat w całej Polsce nie potrafiło czytać ani pisać. Całkowita liczba analfabetów wynosiła wówczas ponad 6,5 miliona osób (głównie kobiety i mieszkańcy wsi).

Poziom analfabetyzmu był zróżnicowany regionalnie i wynikał głównie z polityki oświatowej państw zaborczych:

Najwyższy odsetek analfabetów (nawet powyżej 60-70% w niektórych regionach) występował na terenach dawnego zaboru rosyjskiego (zwłaszcza na wschodnich Kresach) i w Galicji Wschodniej, gdzie obowiązek szkolny nie był powszechnie egzekwowany lub w ogóle nie istniał. Stąd po wojnie poprawiły się wskaźniki analfabetów - odpadły nam Kresy wschodnie z niepiśmiennymi obywatelami.

Najniższy analfabetyzm odnotowano na terenach zaboru pruskiego, gdzie system edukacji był znacznie bardziej rozwinięty.

Choć średnia krajowa wynosiła około 33%, w niektórych, bardziej zaniedbanych edukacyjnie regionach, odsetek analfabetów mógł zbliżać się do 50% lub nawet go przekraczać. (Napływ zabużańskiej krwi)

Władze komunistyczne, począwszy od 1945 r., potraktowały likwidację analfabetyzmu jako priorytet (propagandowy i polityczny - bo jak można dotrzeć do obywatela skoro nie ma jeszcze powszechnie prądu - a więc i radia), wprowadzając obowiązkowe kursy dla dorosłych (14-50 lat) od 1949 roku, co znacząco poprawiło sytuację, choć problem nie zniknął całkowicie i w 1960 roku wciąż wynosił 2,7%. W tym 1 mln analfabetów powyżej 50 roku życia.

Podstawa do rozwoju była słaba…

#ciekawostki #historia #historiapolski #gospodarka

Znaczki Poczty Solidarność edukowały i komentowały polską rzeczywistość lat 80. XX wieku, a także wspierały podziemną działalność wydawniczą. Do czego nawiązywały i o czym opowiadały – pisze Izabella Maliszewska. Solidarność w stanie wojennym w Polsce\ #stanwojenny #historia

Dekret Rady Najwyższej z 29 listopada 1939 roku nadawał przymusowe obywatelstwo sowieckie wszystkim Polakom, którzy zamieszkiwali te tereny, na które dwa miesiące wcześniej wkroczyli sowieci. W związku z dekretem Rady Najwyższej mieszkańcy tych ziem utracili obywatelstwo polskie. Osoby te

ORP Gryf był największym okrętem bojowym marynarki II RP. Podczas swojej krótkiej służby wyszkolił wielu marynarzy, odbył kilkukrotnie wizyty w innych krajach oraz posłużył do obrony polskiego wybrzeża Bałtyku podczas agresji niemieckiej w 1939 roku. Wzorem państw zachodnich w latach

Zamknięcie polskiego konsulatu w Irkucku kieruje uwagę na miasto, które od prawie 200 lat stanowi jeden z najważniejszych punktów polskiej historii zesłańczej w azjatyckiej części Rosji. To tutaj, do Irkucka, po powstaniu listopadowym (1830-1831) i styczniowym (1863-1864) trafiały grupy

80 lat temu w Olsztynie powołano do życia polską scenę pod nazwą Teatr Warmii i Mazur. Pierwszym spektaklem, który wystawili artyści, głównie przesiedleni z Wilna, była „Moralność pani Dulskiej” Gabrieli Zapolskiej. Teatr powstał w 1925 r. jako dar dla mieszkańców Allenstein za

235 lat temu, w czasach panowania króla Stanisława Augusta Poniatowskiego, powstał Cmentarz Powązkowski w Warszawie. Pochowane tam osoby tworzyły historię Polski przez ostatnie 250 lat. Cmentarz Powązkowski powstał z inicjatywy Melchiora Szymanowskiego, który ofiarował grunt z

Dokładnie 40 lat temu, 31 października 1985 roku, z taśm produkcyjnych w Świdniku zjechała ostatnia "wueska" - model M06 B3 „Kos”. Motocykl, którego wyprodukowano około 2 mln sztuk, był czymś więcej niż środkiem lokomocji. WSK była soczewką skupiającą kluczowe aspekty