#astronomia

Zdjęcie wykonane z pokładu Międzynarodowej Stacji Kosmicznej 21 sierpnia 2017 roku ukazuje cień Księżyca przesuwający się nad powierzchnią Ziemi podczas tzw. „Wielkiego Amerykańskiego Zaćmienia”.

#ciekawostki #nasa #astronomia #kosmos

Sławosz na swoim Instagramie skomentował doniesienia medialne TVN24 i Interii

"Nie mogę odnieść się do treści listu napisanego przez Panią Prezes Polskiej Agencji Kosmicznej Martę Wachowicz, ponieważ go nie otrzymałem. Na podstawie doniesień prasowych, odbieram jednak żądanie dla mnie zakazu wypowiedzi przez Prezes POLSA jako próbę cenzury, marginalizowania i uciszania głosów krytycznych wobec braku strategicznych kompetencji i zaniechań Prezes POLSA, które mogą osłabiać pozycję Polski w sektorze kosmicznym.

Z przykrością stwierdzam, że mój komentarz dot. programu IRIS2 został przez Prezes POLSA wyjęty z kontekstu i źle przedstawiony. Moja wypowiedź dotyczyła tego, że większość środków przeznaczonych na program IRIS2 trafi do firm spoza Polski, gdzie głównymi beneficjentami będą firmy z Niemiec i Francji, z powodu braku wystarczających możliwości technologicznych polskich firm w budowie satelitów telekomunikacyjnych. Mam nadzieję, że wraz z rozwojem polskich kompetencji w tym zakresie, w przyszłości to się zmieni. Na co dzień pracuję w strukturach europejskich i w oczywisty sposób wspieram każdą współpracę europejską w tym również na rzecz bezpieczeństwa, także rozwój programu IRIS2, którego celem jest zapewnienie bezpiecznej łączności satelitarnej dla Europy.
Podczas wspomnianego posiedzenia Rady POLSA zadałem Prezes POLSA szereg pytań dot. braku działań Agencji w 2025 i 2026 r. W mojej ocenie negatywnie wpływa to na rozwój polskiego sektora kosmicznego oraz obrazu polskiej misji IGNIS i budzi wątpliwości co do realizacji ustawowych zadań POLSA.

Pytałem m.in.: czy prawdą jest, że w 2025 r. POLSA wydatkowała mniej niż 38% środków przeznaczonych przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii, a także czy prawdą jest, że Agencja nie wystąpiła o dotacje celowe na działalność merytoryczną na rok 2026. Zwróciłem się również o wyjaśnienie decyzji dot. likwidacji Departamentu Informacji i Promocji, w tym zwolnienia Rzeczniczki POLSA na dwa tygodnie przed startem polskiej misji technologiczno-naukowej na ISS, mimo że Rzeczniczka została wyznaczona przez MRiT do koordynacji komunikacji tej misji. Zapytałem również o to czy, a jeśli tak to jakie programy edukacyjne zostały zrealizowane przez POLSA i udostępnione polskim szkołom, w tym ile z 212 tysięcy zdjęć i materiałów video zrobionych przeze mnie i innych astronautów misji Axiom-4 zostało upublicznione Polkom i Polakom, biorąc pod uwagę, że POLSA miała wyłączność na wszystkie materiały audiowizualne do końca 2025 roku.

Pytałem także o opóźnienia w rozwoju Narodowego Systemu Informacji Satelitarnej, wynikające z braku zamówień na kolejne serwisy, co może skutkować utratą środków z KPO przeznaczonych na ten cel. Brak merytorycznych odpowiedzi Prezes POLSA na te pytania budzi poważny niepokój. To sytuacja niekorzystna dla polskich firm i instytucji, które mogą napotykać trudności w realizacji swoich projektów i planowaniu dalszego rozwoju.

Niepokojące są również sygnały płynące od pracowników POLSA dotyczące możliwych nieprawidłowości w zarządzaniu Agencją, w tym doniesienia o zbiorowych skargach dot. naruszania praw pracowniczych.

Wielokrotnie, działając pro publico bono, oferowałem POLSA swoje wsparcie, doświadczenie i ekspertyzę w zakresie strategicznych kierunków rozwoju polskiego sektora kosmicznego. Chcę również podkreślić, że nie reprezentuję POLSA i nie mam ambicji występowania w imieniu Agencji. Jako polski astronauta wspieram całym sercem polski sektor kosmiczny, spotykając się z instytucjami publicznymi - polskimi jak i europejskimi, związkami pracodawców i przedstawicielami środowiska kosmicznego.

Mam ogromny szacunek dla dokonań polskich naukowców, przedsiębiorców i edukatorów, którzy swoją pracą budują przyszłe możliwości Polski, osadzone we współpracy międzynarodowej. Jeżeli mogę być ambasadorem ich spraw, problemów i aspiracji, to staram się pomagać. Wierzę, że jesteśmy w momencie wyjątkowych szans dla polskiego sektora kosmicznego. Tym bardziej potrzebne jest strategiczne zarządzanie i pełne wykorzystanie tych możliwości."

#astronomia #astroslawosz #ciekawostki #wiadomoscipolska #wiadomosci

Zdjęcie wykonane z pokładu Międzynarodowej Stacji Kosmicznej 4 kwietnia 2026 roku przedstawia widok Paryża z perspektywy orbity okołoziemskiej. W centrum kadru, nad wijącą się Sekwaną, wyraźnie widoczny jest kompleks Luwru oraz geometryczny układ alei Ogrodu Tuileries.

#ciekawostki #astronomia #nasa

Jakby ktoś dziś miał luźniejszy dzień w #pracbaza to polecam astro puzzle:

https://www.scigames.org/apps/webjigsaw2/

Klikamy na wybrane Astronomy Picture of the Day następnie wybieramy poziom trudności i jazda.

#apod #kosmos #puzzle #astronomia

Gromada kulista M13 w Herkulesie, czyli od 300 tysięcy do pół miliona gwiazd upchniętych w kulkę o średnicy 145 lat świetlnych. Przypominam, że w naszym rejonie galaktyki gwiazdy oddalone są od siebie co około 5 lat świetlnych. Nie do końca wiadomo skąd się wzięły, prawdopodobnie są to jądra starych galaktyk, odarte z materii przez Drogę Mleczną. Składają się z bardzo starych gwiazd, ale wykryto w nich również młode i błękitne nazwane błękitnymi maruderami. Okazało się, że wcale takie młode nie są, tylko oszukują swój wiek kradnąc materię mijając sąsiadów w gromadzie.

Zdjęcie z teleskopu Evostar 72ED z reduktorem, kamera ZWO ASI 585

Drugie zdjęcie wykonane telefonem przyłożonym do okularu teleskopu. W tym wypadku był to Newton SW 150/750 i kitowy okular 20mm.

#kosmos #astronomia #astrofotografia

NGC 1300 (znana również jako PGC 12412) to spektakularna galaktyka spiralna z poprzeczką, położona w konstelacji Erydanu. Została odkryta 11 grudnia 1835 roku przez Johna Herschela. Jasność obiektu to 11,8 mag, a odległość od Ziemi około 69 milionów lat świetlnych.

Zdjęcie wykonane przy pomocy Kosmicznego Teleskopu Hubble’a (HST).

#kosmos #astronomia #nauka #ciekawostki #apod

M109 - piękna galaktyka spiralna z poprzeczką. Znajduje się w gwiazdozbiorze Wielkiej Niedźwiedzicy, nieopodal gwiazdy Phecda. Dzieli nas dystans 67.2 ± 23.2 miliona lat świetlnych, co czyni ją najdalszym obiektem z katalogu Messiera.

Teleskop Evostar 72ED z reduktorem i kamerą ZWO ASI 585 z filtrem UV/IR cut.
Stack 80x60s ekspozycji.

#astronomia #kosmos #astrofotografia

#ksiazki #astronomia

Przyszły już obydwie. Sobie sprezentowałem z okazji soboty 😅

Supernowa SN 2026kid w galaktyce NGC 5907 w gwiazdozbiorze Smoka. Została odkryta 22 kwietnia 2026 roku przez Yasuo Sano. Jest to supernowa typu II, czyli gwiazda o masie przekraczającej 8 mas Słońca, która po wyczerpaniu zapasów paliwa kończy swój żywot jako spektakularna eksplozja. Krótko mówiąc wybuchła u nich taka Betelgeza.

#astrofotografia #astronomia #kosmos

17 maja 2010 powstało jedno z najbardziej obłędnych zdjęć z sondy Cassini. W polu widzenia znalazł jednocześnie Enceladus - lodowy księżyc wyrzucający gejzery z podpowierzchniowego oceanu, Tytan - największy satelita Saturna i jedyny księżyc posiadający atmosferę. Do tego wszystkiego w kadrze mamy pierścienie samego Saturna.

#astronomia #kosmos

Łańcuch Markariana to niezwykły układ galaktyk należących do Gromada w Pannie. Z perspektywy Ziemi tworzą one charakterystyczny, lekko zakrzywiony „łańcuch” widoczny na niebie.

Obiekt został nazwany na cześć ormiańskiego astrofizyka Beniamin Markarian, który odkrył go na początku lat 60. XX wieku.

Choć na zdjęciach wszystkie galaktyki wyglądają jak część jednej struktury, badania pokazują, że co najmniej siedem z nich rzeczywiście porusza się wspólnie w przestrzeni kosmicznej. Pozostałe znalazły się w tej linii jedynie przypadkowo — to efekt perspektywy widzianej z Ziemi.

#kosmos #astronomia #ciekawostki #nauka #apod

Kolejne kosmiczne zdjęcie wykonane z pokładu ISS 1 czerwca 2021 roku podczas misji Expedition 65. Tym razem w kadrze znalazło się niezwykłe jezioro Bałchasz w Kazachstanie. Jezioro ma około 600 km długości przy średniej głębokości wynoszącej jedynie 6 metrów. Najbardziej charakterystyczną cechą Bałchaszu jest podział na dwa odmienne akweny — zachodnia część zawiera wodę słodką, natomiast wschodnia jest słona. Ta anomalia wynika z wąskiego połączenia obu części jeziora, silnego parowania związanego z suchym klimatem regionu oraz działalności rzeki Ili, która dostarcza ogromne ilości słodkiej wody z topniejących śniegów górskich do zachodniej części akwenu.

#kosmos #astronomia #ciekawostki #nasa

Fotografia wykonane podczas misji Apollo 16 czyli piątej i przedostatniej misji tego programu która lądowała na Księżycu (16 - 27 kwietnia 1972). Widać na niej Moduł Księżycowy o nazwie własnej Orion oraz Lunar Roving Vehicle (LRV) wraz z pracującym przy nim astronautą.

#nasa #kosmos #astronomia

Interaktywna mapa okolicznych gwiazd.

https://stars.chromeexperiments.com/

#mapy #ciekawostki #kosmos #astronomia #gwiazdy #wszechswiat

Niesamowite zdjecie wykonane 6 kwietnia 2026 r. podczas misi Artemis II

#nasa #kosmos #astronomia

#astronomia #kosmos #ukladsloneczny . źródło

(612533) 2002 XV93 (tymczasowe oznaczenie 2002 XV93) to nienazwany obiekt transneptunowy (TNO) w pasie Kuipera, odkryty przez Palomar Observatory w grudniu 2002 roku. Jest plutino, czyli rodzajem obiektu transneptunowego znajdującego się w rezonansie orbitalnym 2:3 z Neptune, podobnie jak planeta karłowata Pluto.

...
W 2026 roku astronomowie ogłosili odkrycie cienkiej atmosfery wokół 2002 XV93, co czyni go prawdopodobnie pierwszym po Plutonie odkrytym obiektem transneptunowym (TNO) posiadającym atmosferę i przeczy oczekiwaniom, według których powinien być zbyt mały, aby ją utrzymać. Przy ciśnieniu powierzchniowym wynoszącym 100–200 nanobarów (około 5–10 milionów razy rzadszym niż atmosfera Ziemi lub 50–100 razy rzadszym niż atmosfera Plutona) przewiduje się, że 2002 XV93 utraci całą swoją atmosferę w ciągu 100–1000 lat. Istnienie atmosfery 2002 XV93 sugeruje, że została ona niedawno uzupełniona — albo przez uderzenie komety, albo przez odgazowanie w wyniku erupcji kriowulkanicznych. Skład atmosfery jest nieznany, ale przypuszcza się, że zawiera gazowy metan, azot lub tlenek węgla.

https://en.wikipedia.org/wiki/(612533)_2002_XV93_2002_XV93)

Tajfun Halong (kategoria 4 w skali Saffira-Simpsona) sfotografowany na południe od Japonii z Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, 8 października 2025 r.

#nasa #kosmos #fotografia #astronomia

#mars #kosmos #astronomia . źródło

Ash creeps across Mars | 15/04/2026

Noticeable change on Mars often takes millions of years – but the European Space Agency’s Mars Express has captured a blanket of dark ash creeping across the planet in just decades.

https://www.esa.int/Science_Exploration/Space_Science/Mars_Express/Ash_creeps_across_Mars

Księżyc dziś wygląda niesamowicie. Wracałem właśnie z miasta do domu i całą drogę widziałem go na wprost. U mnie tylko kilka stopni na plusie, wyczekuję cieplejszych nocy kiedy będzie można usiąść przed domem z lornetką, herbatą i odpalonym na laptopie Stellarium. Aż sięgnąłem teraz myślami do nocy perseidów, kiedy położyłem się po prostu na leżaku i gapiłem w górę. No i jeszcze do tego aparat z półminutowym naświetlaniem, uwieczniający ten niesamowity, kosmiczny pokaz.

#kosmos #astronomia

Pierwsza majowa pełnia - bo będzie jeszcze druga, pod koniec miesiąca. Tylko czekać, aż media zaczną się znowu rozpisywać o Niebieskim Księżycu.

SW 150/750 i kamera ZWO ASI 585.

#kosmos #astronomia #astrofotografia